ΕΡΕΥΝΑ

Βρέθηκαν οι πλανήτες των εξωγήινων;

Τζακ ποτ στην εξερεύνηση του διαστήματος ίσως έπιασαν αστρονόμοι, οι οποίοι ανακάλυψαν στη… γειτονιά μας, μόλις 40 έτη φωτός μακριά, τρεις πλανήτες στο μέγεθος της Γης και με τα ίδια χαρακτηριστικά!

Οι πλανήτες, οι οποίοι βρίσκονται στον αστερισμό του Υδροχόου, κινούνται γύρω από ένα αστέρι με αχνό φως που ονομάζεται Trappist-1, και γύρω του περιστρέφονται οι πλανήτες Trappist-1b, Trappist-1c και Trappist-1d. Ο Trappist-1 είναι ένα μικρό πολύ ψυχρό άστρο που έχει μέγεθος λίγο μεγαλύτερο του Δία και περίπου το ένα όγδοο του Ήλιου μας.

Οι εξωπλανήτες βρίσκονται σε απόσταση μόνο 39 έως 40 ετών φωτός από τη Γη. Κάθε πλανήτης είναι παρόμοιος σε μέγεθος με τη Γη ή η Αφροδίτη και πιθανότατα βραχώδης. Το μέγεθός και η θερμοκρασία τους καθιστά κατ’ εξοχήν πιθανούς υποψήφιους για τη φιλοξενία ζωής εκτός του ηλιακού μας συστήματος.

Το άστρο Trappist-1 έχει το 11% της διαμέτρου του Ήλιου και μόλις το 0,05% της φωτεινότητάς του καθώς και το 8% της μάζας του. Οι τρεις εξωπλανήτες κινούνται πολύ πιο κοντά (20 έως 100 φορές) στο άστρο τους από ό,τι η Γη στον Ήλιο, όμως το μητρικό άστρο τους είναι πολύ πιο κρύο, με αποτέλεσμα να δέχονται αστρική (ηλιακή) ακτινοβολία το πολύ τετραπλάσια σε σχέση με τη Γη.

trapist1

Οι δύο εξωπλανήτες υπολογίζεται ότι βρίσκονται οριακά έξω από την «κατοικήσιμη» ζώνη του άστρου τους (ούτε πολύ κοντά, ούτε πολύ μακριά από αυτό), ενώ ο τρίτος πιθανώς βρίσκεται μέσα στη ζώνη. Προς το παρόν, η μάζα και η σύνθεση των πλανητών παραμένουν άγνωστες, άρα δεν μπορούν να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα κατά πόσο όντως είναι σε θέση να φιλοξενήσουν μορφές ζωής.

Η ανακάλυψη έγινε από διεθνή ομάδα αστρονόμων με επικεφαλής τον Μισέλ Γκιγιόν (Michaël Gillon) του Ινστιτούτου Αστροφυσικής και Γεωφυσικής του Πανεπιστημίου της Λιέγης, και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Nature». Οι επιστήμονες από το Βέλγιο, τις ΗΠΑ και άλλες χώρες, έκαναν την παρατήρηση τους με το μικρό ρομποτικό βελγικό τηλεσκόπιο TRAPPIST, διαμέτρου μόλις 60 εκατοστών, στις εγκαταστάσεις του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου (ESO) στην έρημο Ατακάμα στη Χιλή. Το υπέρυθρο τηλεσκόπιο εστιάζει αποκλειστικά σε κοντινά μικρά και αχνά άστρα, που είναι αόρατα με τα άλλα τηλεσκόπια.

Είναι οι πρώτοι εξωπλανήτες που ανακαλύπτονται γύρω από ένα τόσο αχνό άστρο. Οι υπέρψυχροι νάνοι αστέρες εκπέμπουν υπέρυθρη ακτινοβολία. Συνήθως περνούν απαρατήρητοι και δεν έχουν μελετηθεί ιδιαίτερα. Εκτιμάται ότι περίπου το 15%, των άστρων κοντά στον Ήλιο, υπολογίζονται σε 500, ανήκουν σε αυτή την κατηγορία.

trapist2

Μέχρι σήμερα, η αναζήτηση για εξωπλανήτες έχει επικεντρωθεί στα καυτά, φωτεινά αστέρια, τόσο επειδή είναι εύκολο να εντοπιστούν στον ουρανό και επειδή περιμένουμε να βρούμε πλανήτες όπως η Γη γύρω από αστέρια σαν τον δικό μας Ήλιο. Αλλά τα αστέρια που είναι πολύ πιο ψυχρά και εξασθενημένα, σε σχέση με τον Ήλιο, είναι άφθονα σε όλο το γαλαξία.

«Είναι πιο εύκολο να μελετήσεις τις ατμόσφαιρες των εξωπλανητών σε τροχιά γύρω από αμυδρά αστέρια», δήλωσε ο Ζιλιέν Ντε Βιτ (Julien de Wit), ένας από τους αστρονόμους, εξηγώντας ότι αν ένα αστέρι μικραίνει, μεγαλύτερο ποσοστό του φωτός του μπορεί να περάσει μέσα στην ατμόσφαιρα ενός πλανήτη. Αν αυτοί οι πλανήτες έχουν ατμόσφαιρες, τότε είναι οι να ψάξουμε για ζωή», επισήμανε.

Δύο από τους πλανήτες του συστήματος, βρίσκονται σε πολύ κοντινές τροχιές και κάνουν μια πλήρη περιστροφή γύρω από Trappist-1 σε λιγότερο από τρεις ημέρες. Ο Trappist-1d βρίσκεται σε ευρύτερη τροχιά, και λαμβάνει λιγότερο φως απ’ ότι η Γη και ίσως ακόμη και λιγότερο από τον Άρη.

trapist4

«Με τόσο σύντομες τροχιακές περιόδους, οι πλανήτες είναι μεταξύ 20 και 100 φορές πιο κοντά στο άστρο τους από ό,τι η Γη στον Ήλιο. Η δομή αυτού του πλανητικού συστήματος είναι πολύ πιο παρόμοια με το σύστημα των φεγγαριών του Δία, παρά με εκείνη του Ηλιακού σύστημα», εξηγεί ο Michael Gillon.

Οι Trappist-1b και 1c είναι στην πιθανή κατοικήσιμη ζώνη όπου μπορεί να αναπτυχθεί νερό. Παρ ‘όλα αυτά, τα τμήματα και των τριών πλανητών θα μπορούσαν να είναι σε θέση να υποστηρίξουν τη ζωή, χάρη σε μια παράξενη ιδιοτροπία της τροχιάς τους.

Δεν γνωρίζουμε ακόμη τις μάζες των πλανητών, γεγονός που καθιστά αδύνατο να προσδιοριστεί η σύνθεσή τους. Αλλά με βάση τα μεγέθη τους και τις κοντινές τροχιές τους, λέει ο De Wit, μπορούμε να είμαστε αρκετά σίγουροι ότι έχουν γίνει από πέτρα και πάγο.

Σε αντίθεση με τη Γη, η οποία περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της, καθώς περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο, οι πλανήτες που βρίσκονται σε πολύ κοντινή τροχιά κινούνται σε ένα συγκεκριμένο προσανατολισμό, με μια μόνιμη πλευρά μέρα και μια μόνιμη νυχτερινή πλευρά.

Αυτό πιστεύεται ότι συμβαίνει στους τους πλανήτες που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από Trappist-1. Ενώ οι ημέρες των Trappist-1b και 1c είναι πάρα πολύ καυτές για να υποστηρίξουν τη ζωή όπως την ξέρουμε, μια μορφή του λυκόφωτος μεταξύ ημέρας και νύχτας, μπορεί να προσφέρει θερμοκρασίες και καιρικές συνθήκες, σαν της Γης.

trapist5

Στο μεταξύ, οι αστρονόμοι θέλουν να ρίξουν μια καλύτερη ματιά στους πλανήτες χρησιμοποιώντας το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, το οποίο μπορεί να καθορίσει εάν έχουν οποιεσδήποτε ατμόσφαιρες. Εάν έχουν ατμόσφαιρες, στη συνέχεια, η ανάλυση των μοριακών συστατικών για νερό, διοξείδιο του άνθρακα και όζον θα μπορούσε να αποκαλύψουν αποδεικτικά στοιχεία για ύπαρξη ζωής.

(με πληροφορίες και εικόνες από Science Daily, Gizmodo, Guardian, Daily Mail/ Photo Credit ESO – M. Kornmesser – N. Risinger / Βίντεο SciNews)

Κατηγορίες:ΕΡΕΥΝΑ

Tagged as: , ,

Αν έχετε κάποιο σχόλιο να κάνετε, γράψτε το...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.